Camille Van Vyve
30 Jan 2026
Waarom optimisme ledit tot betere beleggingsbeslissingen op lange termijn
Vindt u het ook moeilijk om optimistisch te blijven in deze tijden? Geopolitieke spanningen, klimaatproblematiek, inflatie, herhaalde waarschuwingen over economische neergang en zeepbellen op de markt, evenals toenemende dagelijkse financiële druk domineren het nieuws. We worden bovendien meer dan ooit aan deze berichten blootgesteld, vaak in realtime.
Het is dan ook niet verrassend dat pessimisme wijdversreid is.
Toch blijkt dit pessimisme bij beleggen schadelijker te zijn dan marktvolatiliteit zelf.
Als we even afstand nemen van de constante stroom aan nieuwsberichten, vertellen zowel de geschiedenis als de gedragswetenschap een ander verhaal: op de lange termijn is optimisme geen naïeve benadering. Het is juist een rationele benadering, omdat het in een beleggingscontext verwijst naar het vermogen om langetermijngroei te verwachten en tegelijkertijd de volatiliteit op korte termijn volledig te accepteren.
Optimisme is de rationele benadering van langetermijnbeleggen
Op het eerste gezicht kan optimisme emotioneel klinken. Bij beleggen is het echter nauw verbonden met bewijs.
In de afgelopen eeuw hebben beleggers de Grote Depressie, wereldoorlogen, oliecrises, hyperinflatie, meerdere financiële crises, de dotcom-zeepbel, de wereldwijde financiële crisis en een wereldwijde pandemie doorstaan.
Ondanks deze gebeurtenissen hebben de wereldwijde aandelenmarkten op lange termijn positieve reële rendementen opgeleverd. Hoewel de prestaties op korte termijn vaak pijnlijk en onvoorspelbaar waren, heeft beleggen op lange termijn historisch gezien discipline beloond. Vanuit dat perspectief is optimisme geen wishful thinking. Het is een praktische conclusie die is getrokken uit historische gegevens.
Hoe pessimisme stilletjes uw financiën ondermijnt
Pessimisme is op twee manieren schadelijk voor uw financiën.
Pessimisme weerhoudt ons er in de eerste plaats van om in actie te komen. Veel mensen stellen beleggen uit, stoppen met beleggen of vermijden het helemaal, ook al is beleggen op lange termijn de rationele keuze, omdat ze bang zijn voor een nakende economische instorting.
Daartegenover staat dat onderzoek in de gedragseconomie aantoont dat optimistische mensen aanzienlijk vaker deelnemen aan aandelenmarkten en proactieve financiële keuzes maken, zoals investeren met een langetermijnvisie in plaats van overtolligge cash te houden.
Ten tweede leidt pessimisme tot slechte timing. Wanneer markten dalen, zijn pessimistische beleggers eerder geneigd om kortetermijnverliezen te interpreteren als permanente schade. Dit leidt er vaak toe dat ze op het verkeerde moment verkopen, bijdragen uitstellen of een langetermijnplan helemaal opgeven.
Optimistische beleggers daarentegen zien dalingen meestal als tijdelijk, deel van het proces en soms zelfs als kansen. Dit betekent niet dat ze betere informatie over de markten hebben. Ze zijn ook niet blind voor risico's. Hun verwachtingen over de toekomst maken hen eerder bereid om actie te ondernemen en de kortetermijnvolatiliteit die gepaard gaat met langetermijnbeleggingen te tolereren. Wat ze beter doen, is niet voorspellen, maar reageren.
- Deze realistische, optimistische houding bevindt zich tussen angst en overmoed, en steunt op drie fundamentele waarheden:
- Economische groei heeft langetermijnbeleggers in het verleden altijd beloond.
- Markten zijn op korte termijn onvoorspelbaar.
- Een gedegen beleggingsstructuur is belangrijker dan wilskracht.
Structuur is belangrijker dan wilskracht
Optimistisch blijven is makkelijker gezegd dan gedaan. In onzekere tijden twijfelen zelfs ervaren beleggers. Daarom is het zelden voldoende om alleen op uw mentaliteit te vertrouwen.
Een duidelijke beleggingsstructuur is een van de meest effectieve manieren om emotionele druk te verminderen.
Door regelmatig te beleggen als onderdeel van een vooraf bepaalde strategie blijven beleggers belegd zonder voortdurend hun beslissingen te herzien op basis van krantenkoppen of marktgerelateerde ruis.
- Diversificatie vermindert de impact van één enkele marktgebeurtenis.
- Automatisering neemt de verleiding weg om de markt te timen.
- En een langetermijnplan biedt een referentiepunt wanneer emoties hoog oplopen.
Hier komt realistisch optimisme in de praktijk, niet alleen door een bepaalde mentaliteit, maar ook door structuur.
Bij Easyvest ontwerpen we beleggingsstrategieën die deze principes omarmen door middel van indexbeleggen via ETF's. Deze aanpak vermindert de noodzaak om emotionele beslissingen te nemen en stelt beleggers in staat zich te concentreren op wat ze wel kunnen beïnvloeden: hun beleggingshorizon, hun periodieke bijlagen en hun risicotolerantie.
Want vertrouwen komt niet voort uit het geloof dat de markten niet zullen dalen. Het komt voort uit het besef dat uw beleggingsaanpak erop gebouwd is om ermee om te gaan wanneer dat wél gebeurt.
5 praktische hulpmiddelen om optimistisch te blijven wanneer de markten onrustig zijn
De oefening → Voer een snelle ‘plancheck’ uit
Voordat u reageert op marktnieuws, vraag uzelf dan af:
- Is mijn langetermijndoel veranderd?
- Is mijn risicoprofiel veranderd?
- Is mijn beleggingsstrategie veranderd?
Als het antwoord nee is, dan is marktruis informatie, geen reden om actie te ondernemen.
Het citaat: Houd de juiste definitie van optimisme in gedachten
“Optimisme bij beleggen betekent niet dat je gelooft dat de markten niet zullen dalen, maar dat je vertrouwen hebt in je strategie wanneer dat wel gebeurt.”
De test: Meet uw basisoptimisme
De Life Orientation Test is een korte vragenlijst die is ontwikkeld door de Amerikaanse psychologen Charles Carver en Michael Scheier om te beoordelen of mensen geneigd zijn om levensgebeurtenissen met optimisme of pessimisme tegemoet te treden. U kunt hier een versie ervan invullen.
Het boek: Een toegankelijke klassieker over gedragsgericht beleggen
The Psychology of Money van Morgan Housel herinnert ons eraan dat succesvol beleggen op lange termijn veel meer afhangt van gedrag en mindset dan van timing en voorspellingen.
De tool: Gebruik langetermijnprognoses, geen kortetermijnkrantenkoppen
De beleggingssimulator van Easyvest helpt beleggers om langetermijnresultaten te voorspellen op basis van hun doelstellingen, tijdshorizon en bijdrageplan, in plaats van op basis van kortetermijnbewegingen op de markt.